EDS2 datu-guneak informazioa partekatzeko modu berriak sustatzen ditu Euskadin, enpresen eta soziosanitario-arloko berrikuntza indartzeko

·  GAIAk sustatutako EDS2k aukera ematen die enpresei eta erakundeei datuak modu seguruan trukatzeko eta, aldi berean, datu horietara nork eta zer baldintzatan sartzen den kontrolatzeko aukera ematen die.

·   Erabilera-kasuak hainbat arlotan garatzen dira, hala nola haurren babesean, enpresen jasangarritasunean, osasunean eta exoeskeletoei aplikatutako teknologien garapenean. Horrez gain, GJHekin elkarreragingarritasuna ahalbidetzeko gune neutro bat ere sustatzen du, enpresa eta sektoreentzat.

·  EDS2 Datuaren Zuzendaritza Nagusiaren datu-guneen konfiantza-zerrendan sartu berriak haren posizionamendua indartzen du eta urrats bat gehiago da datuaren ekonomiarantz egindako bidean.

·     Proiektuaren webgunea: https://www.eds2.eu/


2026ko azaroaren 10a.- Erakundeen artean datuak partekatzeak negozio-aukera berriak sor ditzake, irtenbide teknologikoen garapena erraztu eta hainbat arlotako zerbitzuak hobetu, hala nola osasunean, industrian edo gizarte-zerbitzuetan. Truke hori posible izan dadin, ordea, ezinbestekoa da erakunde bakoitzak bere informazioaren gaineko kontrola izatea eta nork, zertarako eta zer baldintzatan erabil dezakeen erabaki ahal izatea. Horixe da, hain zuzen ere, GAIAk sustatu eta kudeatzen duen EDS2 Gizarte eta Osasun Arloko Datu Gunearen helburua: enpresak eta erakundeak konektatzea eta datuak modu partekatu, seguru eta kontrolatuan erabiltzea ahalbidetzea.

Klusterrak azaldu duenez, informazioa trukatzeko sistema tradizionalek ez bezala, datu-gune batek aukera ematen die hainbat erakunderi informazioa partekatzeko, norberak bere datuen gaineko kontrolari eutsiz. Hau da, datuen jabe den erakundeak erabakitzen du nork izan dezakeen haietara sartzeko aukera eta erabilera-baldintzak ezartzen ditu. "Eredu horrek informazio-bolumen handiak trukatzea eta datuak behar dituzten erakundeen arteko lankidetza errazten ditu, produktu, zerbitzu edo ikerketa-proiektu berriak garatzeko", azaldu du Daniel Aguirre GAIAko I+G+b proiektuen kudeatzaileak.

EDS2 enpresa eta erakunde guztiei irekita dago, bai beren datuak partekatzeko, bai beste eragile batzuen informazioa eskuratzeko interesa dutenei. Bertan parte hartzeko, erakundeek erabilera-kasu bat proposatu dezakete, martxan daudenetako batean sar daitezke edo plataformako marketplace-ra jo dezakete. Plataforman sartzeko, parte hartzeko kontratu bat sinatu behar da eta, erabilera-kasu zehatzen kasuan, beste akordio bat ere bai, datuen erakunde sustatzaileak ezarritako baldintzak jasotzen dituena.

Aguirrek azaldu duenez, eredu horrek askotariko beharrei erantzuteko aukera ematen du. "Esate baterako, exoeskeletoekin lotutako aplikazioetan eskuaren mugimenduak kontrolatzeko edo interpretatzeko adimen artifiziala garatzen ari den enpresa batek hainbat erakunderen informazioa behar izan dezake. EDS2k datu horiek aurrez zehaztutako sarbide eta erabilera-baldintzen arabera bateratzea ahalbidetzen du", adierazi du.

Eredu hori egunerokoagoak diren beharrei ere aplika dakieke, hala nola software-eguneraketak modu kontrolatuan banatzeari. "Datu-gunearen bidez, erakundeak jakin dezake nork deskargatzen duen eguneraketa bat eta noiz sartzen den eta, horrela, trazabilitatea hobetu dezake ohiko sistemekin alderatuta, hala nola posta elektronikoarekin", azaldu du.

EDS2k dagoeneko eskaintzen duen tresnetako bat marketplace-a da, beste datu-gune batzuetako datu-multzo publikoak kontsultatu eta deskargatzeko aukera ematen duen tresna. Parte hartzen duten erakundeek doan eskura ditzakete baliabide horiek, plataformaren kontratu-baldintzak onartu ondoren.

Gaur egun, katalogoan Euskadiko kontsumo-uraren kalifikazio sanitarioari buruzko informazioa dago, hornidura-eremuen arabera sailkatuta, 2025eko eta 2026ko datuekin. Horrez gain, osasun-datu sintetikoen multzoak ere eskaintzen ditu: iktusa izateko arriskua duten pazienteei buruzko informazioa eta 100 pazienteren erregistro mediko sintetikoak. Datu-multzo horiek interes berezia dute garapen teknologikorako eta ikerketarako, aukera ematen baitute esperimentuak egiteko, irtenbideak probatzeko eta adimen artifizialeko agenteak edo eredu matematikoak prestatzeko, datu pertsonalak edo benetako historia klinikoak zuzenean erabili gabe.

EDS2n garatzen ari diren erabilera-kasuek eredu horren aplikazio-aniztasuna erakusten dute. Besteak beste, haurren babesarekin, enpresen jasangarritasunarekin, osasunarekin eta gizarte- eta osasun-arretarekin lotutako ekimenak daude.

GAIAk marketplace-aren erabilera zabaldu nahi du, proiektuak garatzeko informazioa behar duten erakundeak datu horiek eskain ditzaketen beste erakunde batzuekin harremanetan jarriz. Era berean, bezeroen datuekin ohikotasunez lan egiten duten eta datu horiek trukatzea eta informazioa jasotzeko prozesua automatizatzea ahalbidetuko duen azpiegitura behar duten enpresak erakarri nahi ditu. Ildo horretan, klusterrak enpresa eta erakundeetako GJHen kudeaketa-adierazleen elkarreragingarritasuna ere sustatu nahi du, "ohiko diagnostiko-eredutik (inkestak, ebidentziak eta dokumentazioa) GJHen bilakaerari buruzko ebidentzia operatiboen bilketa automatizatu eta egituratura igaro ahal izateko", azpimarratu dute.

Garapena indartzen duen aitortza

EDS2ren bilakaerak beste mugarri bat lortu du duela gutxi, Datuaren Zuzendaritza Nagusiaren datu-guneen konfiantza-zerrendan sartu baita. Aitortza horrek ekimenaren posizionamendua indartzen du eta segurtasuna, elkarreragingarritasuna eta informazioaren kontrola funtsezko elementu dituzten lankidetza-ereduen aldeko apustua babesten du.

Datozen hilabeteetarako, GAIAk EDS2n beste 20 enpresa gehitzeko helburua ezarri du, datuak partekatu, baliabide berriak eskuratu eta proiektu bateratuak garatu ditzaketen erakundeen komunitatea handitzeko.

Bultzada berri honekin, EDS2k Euskadiko datuaren ekonomiaren garapenean lagundu nahi du, datu-guneek eskaintzen dituzten aukerak enpresa-sarearen eta gizarte- eta osasun-arloen behar zehatzetara hurbilduz.